વિશ્વની ભૂગોળ : વિશ્વના મુખ્ય સરોવરો, ટાપુઓ અને ઘાસના મેદાનો

વિશ્વના મુખ્ય સરોવરો (ઝીલો)

• તળાવોના અભ્યાસને લિમ્નોલોજી કહેવામાં આવે છે.
• વિશ્વના મોટાભાગના સરોવરો હિમનદી દ્વારા રચાયા હતા.
• કાંપના વધુ પડતા સંચયને કારણે, નદીઓ અને સમુદ્રોના પાણી ભરાઈ જાય છે, જેના કારણે ડેલ્ટા સરોવરો તરીકે ઓળખાતા સરોવરો બને છે.
• જથ્થાની દ્રષ્ટિએ, સૌથી મોટું મીઠા પાણીનું તળાવ બૈકલ (રશિયા) છે, જ્યારે સપાટીના ક્ષેત્રફળની દ્રષ્ટિએ, તે લેક ​​સુપિરિયર (યુએસએ/કેનેડા) છે.
• સૌથી મોટું ખારા પાણીનું તળાવ કેસ્પિયન સમુદ્ર (રશિયા) છે.
• સૌથી નીચું તળાવ ડેડ સી (જોર્ડન/ઇઝરાયલ) છે.
• વિશ્વનું સૌથી ઊંચું તળાવ ટીટીકાકા તળાવ છે.
• વિશ્વનું સૌથી ઊંચું નેવિગેબલ તળાવ ટીટીકાકા તળાવ (પેરુ/બોલિવિયા) છે.
• સૌથી મોટું મીઠા પાણીનું તળાવ લેક સુપિરિયર છે.
• વિશ્વનું સૌથી ઊંડું તળાવ બૈકલ તળાવ છે.
• ફિનલેન્ડ "હજાર તળાવોની ભૂમિ" તરીકે ઓળખાય છે.

સરોવર	સ્થાન
કેસ્પિયન સાગર	રશિયા, કઝાકિસ્તાન, તુર્કમેનિસ્તાન, અઝરબૈજાન અને ઈરાન
સુપિરિયર	કેનેડા અને યુ.એસ.એ.
વિક્ટોરિયા	યુગાન્ડા, તાન્ઝાનિયા અને કેન્યા
અરલ સાગર	કઝાકિસ્તાન અને ઉઝબેકિસ્તાન
હ્યુરોન	કેનેડા અને યુ.એસ.એ.
મિશિગન	યુ.એસ.એ.
ટાંગાનિકા	કોંગો પ્રજાસત્તાક, તાન્ઝાનિયા, ઝામ્બિયા અને બુરુન્ડી
ગ્રેટ બેયર	કેનેડા
બૈકલ	રશિયા (સાઇબિરીયા પ્રદેશ)
માલાવી/ન્યાસા	તાન્ઝાનિયા, માલાવી અને મોઝામ્બિક
ગ્રેટ સ્લેવ	કેનેડા
ઇરી	કેનેડા અને યુ.એસ.એ.
વિનિપેગ	કેનેડા
ઓન્ટારિયો	કેનેડા અને યુ.એસ.એ.
લાડોગા	રશિયા
બાલખાશ	કઝાકિસ્તાન
ચાડ	નાઇજર, નાઇજીરિયા, ચાડ
ઓનેગા	રશિયા
ટિટિકાકા	પેરુ અને બોલિવિયા
અથાબાસ્કા	કેનેડા

ટાપુઓ

• ટાપુઓ ચારે બાજુથી પાણીથી ઘેરાયેલા ભૂમિ વિસ્તારો છે.
• ગ્રીનલેન્ડ વિશ્વનો સૌથી મોટો ટાપુ છે; રાજકીય રીતે, તે યુરોપનો એક ભાગ છે, જ્યારે ભૌગોલિક રીતે, તે ઉત્તર અમેરિકાનો છે.
• મેડાગાસ્કર હિંદ મહાસાગરમાં સૌથી મોટો ટાપુ છે.
• માજુલી વિશ્વનો સૌથી મોટો નદી ટાપુ છે, જે બ્રહ્મપુત્ર નદીની મધ્યમાં આવેલો છે.
• ઉત્તર અમેરિકાની નજીક સ્થિત ન્યુફાઉન્ડલેન્ડ તેના માછલી ઉત્પાદન માટે પ્રખ્યાત છે.
• હોન્શુ જાપાનનો સૌથી મોટો ટાપુ છે.
• બોર્નિયો વિશ્વનો ત્રીજો સૌથી મોટો ટાપુ છે, જે રાજકીય રીતે ત્રણ દેશોમાં વહેંચાયેલો છે: ઇન્ડોનેશિયા, મલેશિયા અને બ્રુનેઈ.
• કાલીમંતન બોર્નિયો ટાપુનો એક ભાગ છે.
• મોરેશિયસ ટાપુ દક્ષિણ હિંદ મહાસાગરમાં આવેલું છે.
• ઇન્ડોનેશિયા વિશ્વનો સૌથી મોટો દ્વીપસમૂહ છે.

વિશ્વના 10 સૌથી મોટા ટાપુઓ

ગ્રીનલેન્ડ - આર્કટિક (ઉત્તર ધ્રુવ)

ન્યૂ ગિની - પશ્ચિમી પેસિફિક મહાસાગર

બોર્નિયો - પેસિફિક મહાસાગર

મેડાગાસ્કર - હિંદ મહાસાગર

બાફિન ટાપુ - આર્કટિક મહાસાગર

સુમાત્રા - હિંદ મહાસાગર

હોન્શુ - ઉત્તર/પશ્ચિમ પેસિફિક મહાસાગર

ગ્રેટ બ્રિટન - ઉત્તર એટલાન્ટિક મહાસાગર

વિક્ટોરિયા ટાપુ - આર્કટિક મહાસાગર

ઘાસના મેદાનો

• ઘાસના મેદાનો એ વિશાળ વિસ્તારો છે જે એકબીજાથી દૂર સ્થિત વૃક્ષો દ્વારા વર્ગીકૃત થયેલ છે.
• તેમની લાક્ષણિકતાઓના આધારે, ઘાસના મેદાનોને બે શ્રેણીઓમાં વર્ગીકૃત કરવામાં આવે છે:
• ઉષ્ણકટિબંધીય ઘાસના મેદાનો (૧૦° અને ૨૫° અક્ષાંશ વચ્ચે જોવા મળે છે)
• સમશીતોષ્ણ ઘાસના મેદાનો (૩૦° અને ૪૫° અક્ષાંશ વચ્ચે જોવા મળે છે)

ઉષ્ણકટિબંધીય ઘાસના મેદાનો

સવાના - આફ્રિકા

કમ્પોસ - બ્રાઝીલ,પરાગ્વે,આર્જન્ટિના અને ઉરુગ્વે

લાનોસ - વેનેઝુએલા

સેલ્વાસ - અમેઝોન બેસીન 

સમશીતોષ્ણ ઘાસના મેદાનો

પમ્પાસ - આર્જન્ટિના 
પ્રેઇરીઝ - યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને કેનેડા
ડાઉન્સ - ઓસ્ટ્રેલિયા
વેલ્ડ - દક્ષિણ આફ્રિકા
સ્ટેપીઝ - યુરેશિયા
કેન્ટરબરી - ન્યુઝીલેન્ડ
પુસ્તાજ  - હંગેરી